Το ρυζόγαλο είναι μια βελούδινη κρέμα από ρύζι και γάλα, με ελάχιστα υλικά αλλά μεγάλη παράδοση.
Στην Κρήτη παλιότερα, το ρύζι ήταν σπάνιο και ακριβό. Ήταν εισαγόμενο και θεωρούνταν πολυτέλεια. Το μαγείρευαν μόνο τις Απόκριες, βρασμένο με φρέσκο γάλα ή ανθόγαλο, αρωματισμένο με λίγη ζάχαρη και κανέλα.
Τόσο ξεχωριστό ήταν αυτό το γλυκό, που αναφέρεται και στο «Κατζούρμπο» του Γεωργίου Χορτάτση, όπου ένας λαίμαργος δούλος λέει:
«Ρύζι κατάσπρο κι όμορφο με ζάχαρη περίσσα
πόσες φορές θυμώντας το τα σάλια μου κινήσα!»
Η παρασκευή του θέλει αγάπη και προσοχή. Το ρύζι βράζει πρώτα με λίγο νερό. Μόλις εξατμιστεί, χαμηλώνουμε τη φωτιά και προσθέτουμε σιγά-σιγά το γάλα, ανακατεύοντας συνεχώς για να μην τσικνώσει (καεί). Το μείγμα σιγοβράζει για 20-30 λεπτά μέχρι να χυλώσει και να αποκτήσει κρεμώδη υφή. Τέλος, ρίχνουμε τη ζάχαρη και το σερβίρουμε σε μπολάκια, πασπαλισμένο με μπόλικη κανέλα.
Ένα απλό γλυκό με ιστορία, που μοσχοβολά παράδοση και ζεστασιά.
Κρητική ντοπιολαλιά:
τσικνώνει – καίγεται το φαγητό στην κατσαρόλα
τσικάλι – κατσαρόλα
—Λένα Ηγουμενάκη
Πρόεδρος του συλλόγου Φεστιβάλ Κρητικής Κουζίνας
«Φεστιβάλ Κρητικής Κουζίνας»
Μυζηθρόπιτες
Κρεατότουρτα
Χανιώτικο μπουρέκι ή κολοκυθομπούρεκο
Τόπια
Το εθιμικό «ψωμί της χρονιάς»
Χοχλιοί με χλωροκούκια και αγκινάρες
Οσπριάδα (παλικάρια) Κρήτης
Ρεβίθια με αγριόπρασα, αλευρολέμονο
Πίτες με γιαχνερά
Μαραθόπιτα
Σφακιανή πίτα ή σφακιανόπιτα
Κουλουράκια ανεβατά με σησάμι
Γλυκιά ρυζόπιτα ή τζουλαμάς
Αποστολιανό ασπρομάτικο φασόλι
Φρέσκα αμύγδαλα με κατσικάκι και αμάραθο
Το Λαζαροσαββάτο
Το προζύμι της Μεγάλης Εβδομάδας
Νεράτη μυζηθρόπιτα
Τα αυγά της Λαμπρής
Καλικωτά
Αθουλένια ντολμαδάκια
Ντολμαδάκια με αμπελόφυλλα
Χόντρο με χοχλιούς
Χοχλοί μπουμπουριστοί
Μαγγίρι
Συμιανό φασόλι
Κρητικό πιλάφι
Ρεθεμνιώτικες νερόπιτες
Ξεροτήγανα
Αγνόπιτες
Πατούδο
Σταφιδωτά
Κακαβιά
Χωριάτικη κρητική σαλάτα
Τα γλυκά του τρυγητή
Μπαμιέδες με αγγουρίδα
Καπρικό
Ο Κρητικός δρίλος
Μουστοκούλουρα
Πίτα με γιαχνερά χόρτα στον φούρνο
Γλυκοκολοκύθα στιφάδο
Κολοκυθόπιτες γλυκιές με φύλλο ρακής (φούρνου)
Ξινόχοντρος
Καπλοσυκιά ή παπουτσοσυκιά
Αμβρωνιές ή Όβριες
Ταχινόσουπα αλάδωτη
Χυλόφτα με το γάλα
Τυροζούλι ή κριτικό «σπιτικό»
Ασκορδουλάκοι τουρσί
Νταγκουλάκια προζυμένια
Κυδώνια, τα γλυκά του «Βροχάρη»
Σπιτικό γλυκό με λεμονανθούς
Τηγανόπιτες
Η διατροφή το 17ο αιώνα στην Κρήτη
Λυχναράκια
Λαζαράκια
Χανιώτικα καλιτσούνια
Απάκι με ξινόχοντρο και λαχανικά
Ρεβίθια με γιαχνερά
Γάστριν
Φωτοκόλλυβα
Βάφουμε αυγά με ριζάρι και άνθη λουλουδιών
Μπίζα ή μαναρόλια γιαχνί με μελιτζάνες
Αντικριστό ή Οφτό Κρέας
Εφτάζυμο Ψωμί
Σκιουφικτά Μακαρούνια
Ανεβατά καλιτσούνια
Γαλατερά
Συκομαρίδες
Χοχλιοί στιφάδο
Παπαρουνόπιτες
Σαλάτα με παντζάρια
Νεράντζι (γλυκό κουταλιού)
Λουκούμια ή Κουμπάνια
Φασουλόρυζο
Πιταράκια με γέμιση γλυκοκολοκύθας
Μπίζα ή Μαναρόλια Γιαχνί με Μελιτζάνες
Μπακαλιάρος παστός με σάλτα νεραντζιού
Συντριμάδες
